powiat · śląskie
Zabytki w powiecie gliwickim
W powiecie gliwickim do rejestru zabytków wpisano 205 obiektów w 37 miejscowościach. Rejestr zabytków nieruchomych obejmuje 190 z nich, stanowiska archeologiczne 15. Najczęstsze funkcje to budynek mieszkalny (57), kościół (20) i przepust (10). Datowanie ustalono dla 183 obiektów, najstarsze pochodzą z XIII wieku. Styl architektoniczny jest znany dla 170 obiektów, najczęściej nieznany (122). Pierwszy wpis do rejestru pochodzi z 1950 roku, najnowszy z 2023. Pod względem liczby zabytków to 9. z 36 powiatów w województwie śląskim.
- 205
- obiektów w rejestrze
-
- rejestr nieruchomy
- 190
- stanowiska archeologiczne
- 15
- 37
- miejscowości z obiektami
- XIII w.
- najstarsze datowanie
- datowanie ustalono dla 183 z 205 obiektów
- 1950
- pierwszy wpis do rejestru
- najnowszy wpis: 2023
664,8 km² · 112 687 mieszkańców · 18,2 obiektu na 10 tys. mieszkańców, w kraju 23,9 · pod względem gęstości 25. z 36 w województwie · dane GUS na koniec 2025
Gminy
| Gmina | Najczęstsza funkcja | Miejscowości | Obiekty |
|---|---|---|---|
| Pyskowice | budynek mieszkalny | 1 | 50 |
| Pilchowice | przepust | 5 | 34 |
| Rudziniec | grodzisko | 9 | 29 |
| Toszek - miasto | budynek mieszkalny | 1 | 29 |
| Wielowieś | kościół | 6 | 25 |
| Toszek - obszar wiejski | dwór | 6 | 16 |
| Sośnicowice - obszar wiejski | kościół | 5 | 11 |
| Gierałtowice | dwór | 3 | 7 |
| Sośnicowice - miasto | kościół | 1 | 4 |
Funkcje obiektów
Liczby z wykresu
| Wartość | Obiekty |
|---|---|
| budynek mieszkalny | 57 |
| kościół | 20 |
| przepust | 10 |
| grodzisko | 9 |
| dwór | 8 |
| park | 7 |
| kaplica | 6 |
| pałac | 6 |
| pozostałe 46 funkcji | 82 |
Style architektoniczne
Liczby z wykresu
| Wartość | Obiekty |
|---|---|
| nieznany | 122 |
| klasycystyczny | 20 |
| barokowy | 8 |
| krajobrazowy | 7 |
| inny | 6 |
| gotycki | 3 |
| eklektyczny | 1 |
| neobarokowy | 1 |
| pozostałe 2 stylów | 2 |
Styl jest znany dla 170 z 205 obiektów (83%). Wykres pokazuje tylko tę część.
Wpisy do rejestru według dekad
Liczby z wykresu
| Dekada | Wpisy |
|---|---|
| 1900 | 0 |
| 1910 | 0 |
| 1920 | 0 |
| 1930 | 0 |
| 1940 | 0 |
| 1950 | 12 |
| 1960 | 130 |
| 1970 | 2 |
| 1980 | 14 |
| 1990 | 29 |
| 2000 | 4 |
| 2010 | 2 |
| 2020 | 12 |
Na tle innych i w czasie
Pod względem liczby zabytków jest 9. z 36 powiatów w województwie, a w całym województwie 9. z 36.
| Jednostka | Obiektów |
|---|---|
| Raciborski | 231 |
| Częstochowa | 230 |
| Tarnogórski | 229 |
| Gliwicki | 205 |
| Ruda Śląska | 184 |
| Żywiecki | 174 |
| Rybnik | 172 |
Pierwszy obiekt z tego obszaru trafił do rejestru w 1950 roku (kościół filialny pw. św. Katarzyny Aleksandryjskiej), ostatni w 2023 (bramka wejściowa).
| Dekada | Obiektów |
|---|---|
| 1950 | 12 |
| 1960 | 130 |
| 1970 | 2 |
| 1980 | 14 |
| 1990 | 29 |
| 2000 | 4 |
| 2010 | 2 |
| 2020 | 12 |