materiał · cała Polska

Zabytki w Polsce, materiał: ceglane

W rejestrze zabytków jest 46 195 obiektów o materiale budowy „ceglane”. Obiekty leżą w 8 778 miejscowościach. Najwięcej z nich jest w województwie dolnośląskim (5 186). Datowanie ustalono dla 44 865 obiektów, najstarsze pochodzą z X wieku. Najczęstsze funkcje to budynek mieszkalny (8 144), kamienica (5 881) i kościół (5 341). Wpisy do rejestru pochodzą z lat 1900 do 2026.

46 195
obiektów w rejestrze: 8 778
miejscowości z obiektami: X w.
najstarsze datowanie: datowanie ustalono dla 44 865 z 46 195 obiektów; 1900
pierwszy wpis do rejestru: najnowszy wpis: 2026

Co znaczy materiał ceglany

Materiał opisuje w rejestrze konstrukcję ścian, a nie wykończenie. Ceglane znaczy więc mur z cegły, także wtedy, gdy jest otynkowany i z zewnątrz nieodróżnialny od muru kamiennego. To najszersza wartość w tej fasecie i mieszczą się w niej obiekty od gotyku po dwudziestolecie międzywojenne: kamienice, kościoły, dwory, pałace, budynki gospodarcze i przemysłowe.

Sama cegła pozwala datować mur. Średniowieczna jest duża, nierówna, o zmiennej barwie, układana w wątku wendyjskim albo gotyckim, z przepalonymi główkami tworzącymi ciemny wzór na licu. Cegła maszynowa z drugiej połowy XIX wieku ma stały format i równą barwę, idzie w wątku krzyżykowym albo blokowym, a elewacja bywa wtedy celowo nietynkowana.

Gdzie to myli. Budynek o kamiennym cokole i ceglanych ścianach jest zapisany jako ceglany, bo pole przyjmuje jedną wartość. Konstrukcja szkieletowa z ceglanym wypełnieniem pól to nie mur ceglany, tylko mur pruski, i ma w rejestrze własną wartość. Pole materiału jest wypełnione tylko w części zbioru, więc brak obiektu w tej fasecie nie znaczy, że nie jest z cegły.

Zobacz też: kamienne, szachulcowe

Rozkład po województwach

Osiem województw z największą liczbą obiektów w tej kategorii. Pozostałe są w ostatnim wierszu zbiorczo: strona z linkiem do każdego z szesnastu przekroczyłaby limit linków wewnętrznych, a lista województw jest w stopce.
Województwo	Obiekty
Dolnośląskie	5 186
Mazowieckie	5 052
Wielkopolskie	4 858
Warmińsko-mazurskie	4 257
Śląskie	3 493
Lubuskie	3 116
Małopolskie	3 051
Podkarpackie	2 518
pozostałe 8 województw	14 664

Obiekty w tej kategorii

46 195 obiektów, strona 462 z 462.

Zamek, ob. muzeum Oświęcim · Zamkowa 1 XIII w. Zamek, ob. Muzeum Państwowej Akademii Nauk Kórnik · Zamkowa 5 XVI w. Zamek, ob. Muzeum Szlachty Mazowieckiej Ciechanów · Zamkowa 2 XIV do XV w. Zamek, ob. Opolskie Centrum Rehabilitacji Korfantów · Wyzwolenia 11 XVII w. Zamek, ob. sąd rejonowy Rybnik · Plac Mikołaja Kopernika 2 XVIII w. Zamek, ob. spichlerz Białowice · Długa 31 XVI w. Zamek, ob. szkoła Olsztynek · Zamkowa 6a XIV w. Zamek Oppersdorffów Głogówek · Zamkowa 23 XVI w. Zamek Piastowski Jawor · Zamkowa 1 XIII w. Zamek Piastowski Legnica · Plac Zamkowy 1 XII w. Zamek Pieskowa Skała Sułoszowa XIV w. Zamek Prażmów Niemodlin · Rynek 55 XIV do XV w. Zamek Przemysława Poznań · Góra Przemysła 1 XVIII w. Zamek Średni Malbork bez datowania Zamek Sułkowskich Bielsko-Biała · Wzgórze 16 XIV w. Zamek, tzw. dwór Cetryczów Gliwice · Pod Murami 2 XIV w. Zamek, tzw. nowy Płoty · Henryka Sienkiewicza 3 XVII w. Zamek, tzw. stary Płoty · Zamkowa 2 XVI w. Zamek wodny Witostowice XVI w. Zamek Wysoki Malbork bez datowania Zamek zakonny Działdowo · Zamkowa 12 XIV w. Zamek z bramą Brzeg · Plac Zamkowy 1 XVI w. Zamek Żupny Bochnia · Regis 3 XIII w. Zaplecze kamienicy Kożuchów XVIII do XIX w. Zarys murów pałacu Dowspuda XIX w. Zasadnicza Szkoła Samochodowa, ob. Sąd Rejonowy Gliwice · O. Jana Siemińskiego 10A XIX w. Zasieki węglowe Skierniewice · Łowicka 1 XX w. Zbiornik gazu I Warszawa · Ignacego Prądzyńskiego 12/14 XIX w. Zbiornik gazu I Śmigiel XX w. Zbiornik gazu II Warszawa · Ignacego Prądzyńskiego 12/14 XIX w. Zbiornik gazu II Śmigiel XX w. Zbiornik podziemny Kraków XX w. Zbiornik podziemny I Przemyśl XIX w. Zbiornik podziemny II Przemyśl XX w. Zbiornik podziemny III Przemyśl XX w. Zbiornik smoły Ruda Śląska · Kardynała Augusta Hlonda XX w. Zbiornik wody brudnej Nowy Dwór Mazowiecki XIX w. Zbiornik wody czystej Wrocław XIX w. Zbiornik wody czystej Nowy Dwór Mazowiecki XIX w. Zbiornik wody czystej na Suchej Górze Gdańsk · Mariana Smoluchowskiego XX w. Zbiornik wody czystej na Suchej Górze Gdańsk · Mariana Smoluchowskiego XX w. Zbiornik wody czystej nr 1A, 1B Warszawa · Koszykowa 81 XIX w. Zbiornik wody czystej nr 2 Warszawa · Koszykowa 81 XIX w. Zbiornik wody czystej nr 3 Warszawa · Koszykowa 81 XX w. Zbiornik wody surowej nr 1 Warszawa · Koszykowa 81 XIX w. Zbiornik wody surowej nr 2 Warszawa · Koszykowa 81 XIX w. Zbiornik wody surowej nr 3 Warszawa · Koszykowa 81 XIX w. Zbiornik wody surowej nr 4 Warszawa · Koszykowa 81 XIX w. Zbór ariański Cieszkowy XVI do XVII w. Zbór ariański Kolosy XVI do XVII w. Zbór ariański, ob. budynek gospodarczy Pęczelice XVI do XVII w. Zbór ariański, ob. część kościoła rzymskokatolicki pw. św. Teresy Pętkowice XVII w. Zbór ariański, ob. dom mieszkalny Ublinek XVI w. Zbór ariański, ob. lamus Ludynia XVII w. Zbór ariański, ob. stara plebania Raków · Kościelna 3 XVII w. Zbór braci czeskich, ob. kaplica rzymskokatolicka pw. Matki Boskiej Różańcowej Grabiszyce Średnie XVIII w. Zbór ewangelicki, ob. kościół rzymskokatolicki filialny pw. Chrystusa Króla Lubinicko XX w. Zbór ewangelicki, ob. kościół rzymskokatolicki filialny pw. św. Józefa Budachów XVIII w. Zbór ewangelicki, ob. kościół rzymskokatolicki parafialny pw. Matki Boskiej Królowej Korony Polskiej Poznań · Krzesiny 15 XX w. Zbór ewangelicki, ob. kościół rzymskokatolicki parafialny pw. św. Jakuba Apostola Tuchola · Chojnicka 28 XIX w. Zbór ewangelicki, ob. kościół rzymskokatolicki pw. Wszystkich Świętych Poznań · Mostowa 1 XVIII w. Zbór ewangelicki, ob. Opera Kameralna Warszawa · Aleja „Solidarności” 76B XVIII w. Zbór kalwiński, ob. kościół parafialny pw. Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Marii Panny i św. Mikołaja Oksa XVI w. Zbór luterański, ob. cerkiew parafialna greckokatolicka pw. św.św. Cyryla i Metodego Międzyrzecz · Ściegiennego 4 XIX w. Zbór staroluterański, ob. kościół polskokatolicki pw. Zesłania Ducha Świętego Wałbrzych · Garbarska 7 XIX w. Zbrojownia Gdańsk · 3 Maja 16 XIX w. Zbrojownia Gdańsk · Juliusza Słowackiego 13 XIX do XX w. Zbrojownia Gołdap · Tadeusza Kościuszki 30A XX w. Zbrojownia, ob. koszary Gdańsk bez datowania Zbrojownia, ob. sztab Gdańsk · Juliusza Słowackiego 5 XIX do XX w. Zdrój zw. Kapliczka Pod Matką Boską Krzeszowice · Parkowa XIX w. Zegarnica Koniecpol XVII w. Żeńska Polska Szkoła Wydziałowa, ob. dom Bielsko-Biała · Legionów 24 XIX w. Zespół budynków mieszkalnych Kowary · Sanatoryjna 9 XIX do XX w. Zespół grodzy V i VI Toruń · Aleja św. Jana Pawła II 2 XIX w. Zespół kramów, tzw. Czworobok Włodawa · Czworobok 2 XVIII w. Zestawiarnia II Pieńsk · Henryka Dąbrowskiego 44 XX w. Zestawiarnia III Pieńsk · Henryka Dąbrowskiego 44 XX w. Zestawiarnia pieca I Pieńsk XX w. Zgrzeblarnia Białystok · Częstochowska 14 XIX do XX w. Zlewnia mleka Boże XIX do XX w. Zmiękczalnia wody Zielona Góra · Wrocławska 17 XX w. Żółta Karczma Warszawa · Aleja Wilanowska 204 XIX w. Źrebięciarnia Wierzbinek XIX do XX w. Źrebięciarnia Stara Przysieka Druga XIX w. Źrebięciarnia Rozbitek XIX w. Żydowski dom modlitw Warszawa · Targowa 50/52 XIX w. Żydowski dom modlitwy Kraków · Meiselsa 17 XIX w. Żydowski dom modlitwy Kielce · Juliusza Słowackiego 3 XX w. Żydowski dom modlitwy Leszno · Średnia 4 XVIII w. Żydowski dom modlitwy, ob. dom mieszkalny Nowy Sącz · Jagiellońska 50B XIX w. Żydowski dom modlitwy, ob. sklep Skierniewice · Stefana Batorego 19 XIX w. Żydowski dom modlitwy Zuchera, ob. Centrum Kultury Żydowskiej Kraków · Węgierska 5 XIX w. Żydowski dom przedpogrzebowy Olsztyn · Zyndrama z Maszkowic 2 XX w. Żydowski Dom Studiów Religijnych i Modlitwy (pozostałości) Warszawa · Żelazna XIX w.

Wpisy do rejestru według dekad

110

1920

568

1930

560

1940

2 864

1950

8 961

1960

5 177

1970

7 936

1980

9 986

1990

4 559

2000

3 751

2010

1 721

2020

2 najstarsze wpisy pochodzą z lat 1900-1909; wykres zaczyna się od lat 1920.

Liczby z wykresu

Wpisy do rejestru według dekad, w Polsce. Tabela obejmuje całą serię, także dekady sprzed pierwszego wpisu, których rysunek nie pokazuje: kompletność należy do tabeli, a nie do rysunku. Dekady bez wpisów zostają w tabeli z wartością zero, żeby luka w rejestrze była widoczna jako luka, a nie jako brak wiersza.
Dekada	Wpisy
1900	2
1910	0
1920	110
1930	568
1940	560
1950	2 864
1960	8 961
1970	5 177
1980	7 936
1990	9 986
2000	4 559
2010	3 751
2020	1 721

Źródło danych

Dane pochodzą z rejestru zabytków prowadzonego przez Narodowy Instytut Dziedzictwa, udostępnionego na portalu dane.gov.pl na licencji CC BY 4.0. Dane zostały przetworzone: ujednolicono nazewnictwo jednostek administracyjnych, znormalizowano chronologię do wieków, w nazwach obiektów zastąpiono pauzę i półpauzę dywizem, przy wyświetlaniu podniesiono pierwszą literę nazwy obiektu, oraz wyliczono agregaty. Stan danych: 2026-09-30.

Współrzędne miejscowości pochodzą z Państwowego Rejestru Nazw Geograficznych, a granice jednostek administracyjnych z Państwowego Rejestru Granic. Oba prowadzi Główny Urząd Geodezji i Kartografii i oba są na licencji CC BY 4.0. Punkt oznacza środek miejscowości, a nie położenie obiektu. Kontur na mapie jest uproszczony: z granicy zostaje co setny do co dziesiątego wierzchołka, tyle, ile widać przy tej wielkości rysunku.

Powierzchnia i liczba mieszkańców jednostek administracyjnych pochodzą z Banku Danych Lokalnych Głównego Urzędu Statystycznego, na licencji CC BY 4.0. Powierzchnia jest powierzchnią geodezyjną według danych GUGiK, ludność stanem na koniec roku. Gęstość zabytków wyliczamy sami z tych dwóch liczb.

Współrzędne pojedynczych obiektów, rok powstania oraz odnośniki do Wikipedii pochodzą z Wikidanych, których treść jest w domenie publicznej na zasadach CC0 1.0. Dopasowanie idzie po numerze wpisu do rejestru i jego dacie. Gdy jeden wpis obejmuje cały zespół, a wskazane obiekty stoją dalej niż 250 metrów od siebie, punktu nie pokazujemy wcale: lepszy brak niż postawiony w złym miejscu.