styl · cała Polska

Zabytki w Polsce, styl: secesyjny

W rejestrze zabytków są 942 obiekty w stylu secesyjnym. Obiekty leżą w 184 miejscowościach. Najwięcej z nich jest w województwie lubuskim (240). Datowanie ustalono dla 940 obiektów, najstarsze pochodzą z XVIII wieku. Najczęstsze funkcje to kamienica (353), budynek mieszkalny (258) i willa (85). Wpisy do rejestru pochodzą z lat 1960 do 2026.

942
obiekty w rejestrze: 184
miejscowości z obiektami: XVIII w.
najstarsze datowanie: datowanie ustalono dla 940 z 942 obiektów; 1960
pierwszy wpis do rejestru: najnowszy wpis: 2026

Czym jest styl secesyjny

Secesja to krótki epizod, w Polsce mniej więcej od roku 1897 do pierwszej wojny światowej, obecny głównie tam, gdzie wtedy budowano najwięcej kamienic: w Krakowie, Łodzi, na Górnym Śląsku i w miastach Galicji. Poznaje się ją po dekoracji. Linia falista, motywy roślinne i owadzie, płaskie płyciny w tynku, witraż na klatce schodowej, kute balustrady o miękkim rysunku, stolarka o zaokrąglonych podziałach. Otwory bywają zamknięte łukiem koszowym albo owalne.

Zbiór jest niewielki, bo faza trwała krótko, a wiele elewacji utraciło detal przy powojennych remontach i dociepleniach. Dlatego jako secesyjny bywa zapisany budynek, w którym oryginalna została już tylko klatka schodowa.

Dwa sąsiedztwa. Eklektyzm z tego samego czasu operuje detalem historycznym, secesja go porzuca, ale na jednej kamienicy potrafią wystąpić razem, bo pracowały przy niej różne warsztaty. Modernizm, który przychodzi po secesji, usuwa dekorację całkowicie i zmienia konstrukcję, więc rozstrzyga nie kształt okna, lecz to, czy na elewacji został jeszcze ornament.

Zobacz też: modernistyczny, kamienica

Rozkład po województwach

Osiem województw z największą liczbą obiektów w tej kategorii. Pozostałe są w ostatnim wierszu zbiorczo: strona z linkiem do każdego z szesnastu przekroczyłaby limit linków wewnętrznych, a lista województw jest w stopce.
Województwo	Obiekty
Lubuskie	240
Dolnośląskie	123
Małopolskie	81
Śląskie	70
Warmińsko-mazurskie	61
Wielkopolskie	61
Mazowieckie	44
Pomorskie	41
pozostałe 8 województw	221

Obiekty w tej kategorii

942 obiekty, strona 9 z 10.

Pałacyk Czechel XIX w. Park Maszów XX w. Park Boduszyn XIX do XX w. Park Norweski Jelenia Góra XX w. Park Zachodni Kołobrzeg XIX do XX w. Pastorówka, ob. dom Koźminiec XX w. Pawilon I Kamienna Góra · Janusza Korczaka 1A XX w. Pawilon szpitalny I Chorzów · Strzelców Bytomskich 11 XX w. Pawilon szpitalny II Chorzów · Strzelców Bytomskich 11 XIX w. Pensjonat Marilor Zakopane · Tadeusza Kościuszki 18 XX w. Pensjonat, ob. budynek biurowo-administracyjny Świeradów-Zdrój · Marszałka Józefa Piłsudskiego 15 XX w. Pensjonat, ob. dom wczasowy Rybitwa V Międzyzdroje · Bohaterów Warszawy 11 XX w. Pensjonat Pension Rudno Międzyzdroje · Plażowa 4 XIX w. Pensjonat Willa Richtera, ob. Rybitwa I Międzyzdroje · Bohaterów Warszawy 4 XX w. Pijalnia wód Świeradów-Zdrój XIX w. Piwnice domu Zielona Góra · Stary Rynek 28 XIX do XX w. Plebania z d. zespołu opiekuńczego Kückenmühle Szczecin · Władysława Broniewskiego 16 XX w. Portiernia Chorzów · Strzelców Bytomskich 11 XX w. Portiernia, ob. dom Biechów XX w. Prosektorium Kraków · Wrocławska 1 XX w. Przędzalnia Łódź · Niciarniana 2/6 XIX w. Przędzalnia Osera Łódź · Stanisława Przybyszewskiego 85/89 XIX do XX w. Przędzalnia z wieżą klatki schodowej Łódź · Wólczańska 44/50 XX w. Przepompownia I Wrocław · Świątnicka 1 XX w. Przepompownia II Wrocław · Świątnicka 1 XX w. Przepust I Orla · Kleszczelowska XX w. Przepust II Orla · Kleszczelowska XX w. Przepust III Orla · Kleszczelowska XX w. Ptaszarnia Jelenia Góra · Aleja Jana Pawła II 20 XX w. Ratusz, ob. Miejski Ośrodek Kultury Brzesko · Tadeusza Kościuszki 7 XX w. Ratusz, ob. przychodnia zdrowia Zabrze · Tarnopolska 80 XX w. Restauracja Atlantycka Szczecin · Aleja Niepodległości 30 XX w. Sąd Obwodowy, ob. Rejonowy Chodzież · Zygmunta Krasińskiego 10 XX w. Sala teatralno-bankietowa Bydgoszcz · Wrocławska 7 XIX w. Sanatorium Trzebiechów · Sulechowska 1A XX w. Ściany zewnętrzne d. pawilonu wystawowego Lublin · 1 Maja 14 XX w. Secesyjna willa Maxa Erfurta Jelenia Góra · Aleja Jana Pawła II 18 XX w. Sierociniec, ob. szpital psychiatryczny Brzeg · Nysańska 4 XX w. Stajnia z częścią mieszkalną Jabłonna XIX w. Stolarnia Trzebiechów · Sulechowska 1 XX w. Studnia zbiorcza I Wrocław · Świątnicka 1 XX w. Studnia zbiorcza II Wrocław · Świątnicka 1 XX w. Świniarnia, ob. warsztaty Trzebiechów · Sulechowska 1 XX w. Szkoła Wrocław · ks. Marcina Lutra 2 XX w. Szkoła Ełk · Marsz. Józefa Piłsudskiego 2 XX w. Szkoła Handlowa Łódź · Prezydenta Gabriela Narutowicza 68 XX w. Szkoła, ob. dom Wrociszów Dolny XX w. Szkoła, ob. Liceum Ogólnokształcące im. Bolesława Chrobrego Bytom · Plac Generała Władysława Sikorskiego 1 XX w. Szkoła rzemiosł i przemysłu artystycznego, ob. Zespół Szkół Mechanicznych Bydgoszcz · św. Trójcy 37 XX w. Teatr im. Cypriana Kamila Norwida Jelenia Góra · Wojska Polskiego 38 XX w. Teatr Miejski, ob. im. Wiliama Horzycy Toruń · Wały gen. Władysława Sikorskiego 6 XX w. Teatr Polski Scena Kameralna Wrocław · Świdnicka 28 XX w. Transformator II Wrocław · Świątnicka 1 XX w. Waga pojazdowa Wrocław · Świątnicka 1 XX w. Warszatat stolarski Żary XIX do XX w. Warsztat elektryczny Żary XIX do XX w. Warsztaty Wrocław · ks. Marcina Lutra 4 XX w. Wiata Trzebiechów · Sulechowska 1 XX w. Wiata II z peronem Wrocław XX w. Wiata I z peronem Wrocław XX w. Wiaty peronowe Tarnów XX w. Wieża wodna Katowice · Dr Janusza Korczaka 47 XX w. Wieża wodna Świętochłowice · Katowicka 60 XX w. Wikarówka Rymanów · Wola 3 XX w. Willa Jelenia Góra · Adama Mickiewicza 12 XX w. Willa Jelenia Góra · Wolności 131 XX w. Willa Kamienna Góra · Janusza Korczaka 1C XX w. Willa Kamienna Góra · Janusza Korczaka 1F XX w. Willa Kamienna Góra · Janusza Korczaka 1g XX w. Willa Kłodzko · Plac Fryderyka Chopina 1 XX w. Willa Wrocław · Zygmunta Wróblewskiego 11 XIX do XX w. Willa Bydgoszcz · Aleje Adama Mickiewicza 15 XX w. Willa Bydgoszcz · Jagiellońska 62 XX w. Willa Toruń · Fryderyka Chopina 20 XX w. Willa Gorzów Wielkopolski · Kazimierza Wielkiego 1 XX w. Willa Gubin · Piastowska 14 XX w. Willa Nowogród Bobrzański · Młyńska 7 XX w. Willa Lubsko · Traugutta 1 XX w. Willa Żary · Śródmiejska 11 XIX do XX w. Willa Żary · Śródmiejska 5 XIX do XX w. Willa Żary · Śródmiejska 7 XIX do XX w. Willa Łódź · Gdańska 107 XX w. Willa Łódź · Henryka Sienkiewicza 100 XX w. Willa Łódź · Karolewska 1 XIX w. Willa Łódź · Senatorska 6 XX w. Willa Piotrków Trybunalski · Jarosława Dąbrowskiego 14 XX w. Willa Trzebinia · Grunwaldzka 29 XX w. Willa Kraków · Czarnowiejska 8 XIX w. Willa Konstancin-Jeziorna · Jana Sobieskiego 16A XX w. Willa Przemyśl · Aleksandra Puszkina 15 XX w. Willa Przemyśl · Parkowa 1 XX w. Willa Gdańsk · Szczepana Pileckiego 7 XX w. Willa Sopot · Jakuba Goyki 3 XIX w. Willa Sopot · Władysława Jagiełły 10 XX w. Willa Bielsko-Biała · Listopadowa 31 XIX w. Willa Rybnik · Pocztowa 4 XIX w. Willa Elbląg · Królewiecka 125 XX w. Willa Kętrzyn · Fryderyka Chopina 1 XX w. Willa Jeziorany · Kajki 52 XX w. Willa Jeziorany · Kajki 66 XX w.

Wpisy do rejestru według dekad

1960

268

1970

172

1980

229

1990

115

2000

2010

2020

Liczby z wykresu

Wpisy do rejestru według dekad, w Polsce. Tabela obejmuje całą serię, także dekady sprzed pierwszego wpisu, których rysunek nie pokazuje: kompletność należy do tabeli, a nie do rysunku. Dekady bez wpisów zostają w tabeli z wartością zero, żeby luka w rejestrze była widoczna jako luka, a nie jako brak wiersza.
Dekada	Wpisy
1900	0
1910	0
1920	0
1930	0
1940	0
1950	0
1960	19
1970	268
1980	172
1990	229
2000	115
2010	97
2020	42

Źródło danych

Dane pochodzą z rejestru zabytków prowadzonego przez Narodowy Instytut Dziedzictwa, udostępnionego na portalu dane.gov.pl na licencji CC BY 4.0. Dane zostały przetworzone: ujednolicono nazewnictwo jednostek administracyjnych, znormalizowano chronologię do wieków, w nazwach obiektów zastąpiono pauzę i półpauzę dywizem, przy wyświetlaniu podniesiono pierwszą literę nazwy obiektu, oraz wyliczono agregaty. Stan danych: 2026-09-30.

Współrzędne miejscowości pochodzą z Państwowego Rejestru Nazw Geograficznych, a granice jednostek administracyjnych z Państwowego Rejestru Granic. Oba prowadzi Główny Urząd Geodezji i Kartografii i oba są na licencji CC BY 4.0. Punkt oznacza środek miejscowości, a nie położenie obiektu. Kontur na mapie jest uproszczony: z granicy zostaje co setny do co dziesiątego wierzchołka, tyle, ile widać przy tej wielkości rysunku.

Powierzchnia i liczba mieszkańców jednostek administracyjnych pochodzą z Banku Danych Lokalnych Głównego Urzędu Statystycznego, na licencji CC BY 4.0. Powierzchnia jest powierzchnią geodezyjną według danych GUGiK, ludność stanem na koniec roku. Gęstość zabytków wyliczamy sami z tych dwóch liczb.

Współrzędne pojedynczych obiektów, rok powstania oraz odnośniki do Wikipedii pochodzą z Wikidanych, których treść jest w domenie publicznej na zasadach CC0 1.0. Dopasowanie idzie po numerze wpisu do rejestru i jego dacie. Gdy jeden wpis obejmuje cały zespół, a wskazane obiekty stoją dalej niż 250 metrów od siebie, punktu nie pokazujemy wcale: lepszy brak niż postawiony w złym miejscu.