gmina · powiat piski · warmińsko-mazurskie
Zabytki w gminie Orzysz - obszar wiejski
W gminie Orzysz - obszar wiejski do rejestru zabytków wpisano 17 obiektów w 11 miejscowościach. Najczęstsze funkcje to cmentarz protestancki (6), kościół (2) i Otoczenie zabytku (1). Datowanie ustalono dla 12 obiektów, najstarsze pochodzą z XVIII wieku. Styl architektoniczny jest znany dla 8 obiektów, najczęściej nieznany (3). Pierwszy wpis do rejestru pochodzi z 1967 roku, najnowszy z 2004. Pod względem liczby zabytków to 5. z 8 gmin w powiecie piskim.
- 17
- obiektów w rejestrze
- 11
- miejscowości z obiektami
- XVIII w.
- najstarsze datowanie
- datowanie ustalono dla 12 z 17 obiektów
- 1967
- pierwszy wpis do rejestru
- najnowszy wpis: 2004
354,3 km² · 3 078 mieszkańców · 55,2 obiektu na 10 tys. mieszkańców, w kraju 23,9 · pod względem gęstości 6. z 8 w powiecie · dane GUS na koniec 2025
Miejscowości
| Miejscowość | Najczęstsza funkcja | Obiekty |
|---|---|---|
| Ublik | budynek gospodarczy | 6 |
| Okartowo | cmentarz protestancki | 2 |
| Cierzpięty | cmentarz protestancki | 1 |
| Dąbrówka | cmentarz I wojna światowa | 1 |
| Grądy | cmentarz protestancki | 1 |
| Klusy | kościół | 1 |
| Nowe Guty | wiatrak | 1 |
| Ogródek | chałupa | 1 |
| Pianki | cmentarz protestancki | 1 |
| Tuchlin | cmentarz protestancki | 1 |
| Wężewo | ogród | 1 |
Funkcje obiektów
Liczby z wykresu
| Wartość | Obiekty |
|---|---|
| cmentarz protestancki | 6 |
| kościół | 2 |
| Otoczenie zabytku | 1 |
| budynek gospodarczy | 1 |
| chałupa | 1 |
| cmentarz I wojna światowa | 1 |
| ogród | 1 |
| park | 1 |
| pozostałe 3 funkcji | 3 |
Style architektoniczne
Liczby z wykresu
| Wartość | Obiekty |
|---|---|
| nieznany | 3 |
| krajobrazowy | 2 |
| barokowy | 1 |
| ludowy | 1 |
| neogotycki | 1 |
Styl jest znany dla 8 z 17 obiektów (47%). Wykres pokazuje tylko tę część.
Wpisy do rejestru według dekad
2 najstarsze wpisy pochodzą z lat 1960-1969; wykres zaczyna się od lat 1980.
Liczby z wykresu
| Dekada | Wpisy |
|---|---|
| 1900 | 0 |
| 1910 | 0 |
| 1920 | 0 |
| 1930 | 0 |
| 1940 | 0 |
| 1950 | 0 |
| 1960 | 2 |
| 1970 | 0 |
| 1980 | 4 |
| 1990 | 7 |
| 2000 | 4 |
| 2010 | 0 |
| 2020 | 0 |
Na tle innych i w czasie
Pod względem liczby zabytków jest 5. z 8 gmin w powiecie, a w całym województwie 119. z 148.
| Jednostka | Obiektów |
|---|---|
| Pisz - miasto | 41 |
| Ruciane-Nida - miasto | 29 |
| Pisz - obszar wiejski | 18 |
| Orzysz - obszar wiejski | 17 |
| Biała Piska - obszar wiejski | 13 |
| Orzysz - miasto | 11 |
| Biała Piska - miasto | 4 |
Pierwszy obiekt z tego obszaru trafił do rejestru w 1967 roku (chata mazurska, ob. Muzeum Michała Kajki), ostatni w 2004 (budynek gospodarczy).
| Dekada | Obiektów |
|---|---|
| 1960 | 2 |
| 1970 | 0 |
| 1980 | 4 |
| 1990 | 7 |
| 2000 | 4 |