materiał · cała Polska

Zabytki w Polsce, materiał: ceglane

W rejestrze zabytków jest 46 195 obiektów o materiale budowy „ceglane”. Obiekty leżą w 8 778 miejscowościach. Najwięcej z nich jest w województwie dolnośląskim (5 186). Datowanie ustalono dla 44 865 obiektów, najstarsze pochodzą z X wieku. Najczęstsze funkcje to budynek mieszkalny (8 144), kamienica (5 881) i kościół (5 341). Wpisy do rejestru pochodzą z lat 1900 do 2026.

46 195
obiektów w rejestrze: 8 778
miejscowości z obiektami: X w.
najstarsze datowanie: datowanie ustalono dla 44 865 z 46 195 obiektów; 1900
pierwszy wpis do rejestru: najnowszy wpis: 2026

Co znaczy materiał ceglany

Materiał opisuje w rejestrze konstrukcję ścian, a nie wykończenie. Ceglane znaczy więc mur z cegły, także wtedy, gdy jest otynkowany i z zewnątrz nieodróżnialny od muru kamiennego. To najszersza wartość w tej fasecie i mieszczą się w niej obiekty od gotyku po dwudziestolecie międzywojenne: kamienice, kościoły, dwory, pałace, budynki gospodarcze i przemysłowe.

Sama cegła pozwala datować mur. Średniowieczna jest duża, nierówna, o zmiennej barwie, układana w wątku wendyjskim albo gotyckim, z przepalonymi główkami tworzącymi ciemny wzór na licu. Cegła maszynowa z drugiej połowy XIX wieku ma stały format i równą barwę, idzie w wątku krzyżykowym albo blokowym, a elewacja bywa wtedy celowo nietynkowana.

Gdzie to myli. Budynek o kamiennym cokole i ceglanych ścianach jest zapisany jako ceglany, bo pole przyjmuje jedną wartość. Konstrukcja szkieletowa z ceglanym wypełnieniem pól to nie mur ceglany, tylko mur pruski, i ma w rejestrze własną wartość. Pole materiału jest wypełnione tylko w części zbioru, więc brak obiektu w tej fasecie nie znaczy, że nie jest z cegły.

Zobacz też: kamienne, szachulcowe

Rozkład po województwach

Osiem województw z największą liczbą obiektów w tej kategorii. Pozostałe są w ostatnim wierszu zbiorczo: strona z linkiem do każdego z szesnastu przekroczyłaby limit linków wewnętrznych, a lista województw jest w stopce.
Województwo	Obiekty
Dolnośląskie	5 186
Mazowieckie	5 052
Wielkopolskie	4 858
Warmińsko-mazurskie	4 257
Śląskie	3 493
Lubuskie	3 116
Małopolskie	3 051
Podkarpackie	2 518
pozostałe 8 województw	14 664

Obiekty w tej kategorii

46 195 obiektów, strona 134 z 462.

Dom Kantora Opole · Piastowska 16 XIX w. Dom kapelana Bysławek XIX w. Dom kapelana Lublin · Peowiaków 12 XVIII w. Dom kapelana Nowy Sącz · Józefa Poniatowskiego 7 bez datowania Dom kapelana Imbramowice XVIII w. Dom kapituły Wrocław · Plac Katedralny 16 XVIII w. Dom kapituły Wrocław · Plac Katedralny 17 XV do XVI w. Dom karbowego Zagrzewo XIX w. Dom Karola Eiserta Łódź · Piotrkowska 135 XIX w. Dom Karolaków Szczecin · Walecznych 22d XIX do XX w. Dom Karola Mintera Warszawa · Stefana Okrzei 16 XIX w. Dom Kata, ob. teatr Koszalin · Grodzka 3 XVII w. Dom Katolicki Bydgoszcz · Grodzka 1 XX w. Dom katolicki Prudnik · Plac Farny 1 XIX w. Dom katolicki Sandomierz · Mariacka 12 XX w. Dom Katolicki Witkowo · Stary Rynek 15 XX w. Dom katolicki Kępno · Kościelna 1 XX w. Dom katolicki Gostyczyna XX w. Dom Katolicki Ostrów Wielkopolski · Kardynała M.Ledóchowskiego 4 XX w. Dom Katolickiego Związku Wyznaniowego, ob. ośrodek kultury Reszel · Adama Mickiewicza 4 XIX w. Dom katolicki, ob. filharmonia Kraków · Straszewskiego 18 XX w. Dom katolicki, ob. kaplica i kostnica Kopanica XX w. Dom Katolicki, ob. liceum ogólnokształcące Łomża · Sadowa 12 XX w. Dom katolicki św. Józefa Jarocin · Świętego Ducha 20 XX w. Dom kaznodziejów polskich Leszno · Bolesława Chrobrego 34 XVIII w. Dom kierowcy Obrzycko-Zamek XIX w. Dom kierownika Kościan · Czempińska 2 XX w. Dom Kisewetterów Hrubieszów · 3 Maja 31 XIX w. Dom klasztorny Poznań · Szewska 18 XVII w. Dom klasztorny elżbietanek, ob. przedszkole Ruda Śląska · Młodego Górnika 8 XX w. Dom Klubowy Kampanii Rheno-Palatia Wrocław · Wyspa Słodowa 10 XX w. Dom kolejarzy Biesal XIX w. Dom kolejarzy Biesal XIX w. Dom kolejarzy Unieszewo XIX w. Dom kolejarzy Unieszewo XIX do XX w. Dom kolejarzy Unieszewo XIX w. Dom kołodzieja Stążki XIX w. Dom kolonijny, ob. Towarzystwo Wierszalin Teatr Supraśl · Kościelna 4 XX w. Dom Komendanta Kościelisko · Nędzy-Kubińca 101 XX w. Dom komentanta, ob. budynek administracyjny Legnickie Pole · Benedyktynów 4 XIX w. Dom Königa z oficyną Łódź · Piotrkowska 252/256 XIX w. Dom koniuszego Milanówek · Słowackiego 6 XX w. Dom koniuszego Przeworsk · Park 6A XIX w. Dom kościelnego Wrocław · Biegła 2 XX w. Dom kościelnego Klesztów XVIII w. Dom kościelnego Leżajsk · Rynek 1 bez datowania Dom krajowy, ob. starostwo powiatowe Piła · Aleja Niepodległości 33 XX w. Dom Kromera Biecz · Kromera 5 XVI do XVII w. Dom księży emerytów Sandomierz · Mariacka 9 XVIII w. Dom księży emerytów Krosno XVIII w. Dom księży emerytów II, ob. szpital Łowicz · Świętojańska 5/7 XIX w. Dom księży emerytów I, ob. szpital Łowicz · Świętojańska 1/3 XIX w. Dom księży emerytów, ob. sąd Pułtusk · Rynek 36 XVIII w. Dom księży tzw. Chatka Kraków · Jana Woronicza XX w. Dom ks. Jana Dzierżona Karłowice · Kościelna 7 XIX w. Dom kultury Jawor · Starojaworska 104D XX w. Dom kultury Zgorzelec · Parkowa 1 XIX do XX w. Dom kultury Kraków · dr. Józefa Babińskiego 29 XX w. Dom kultury Gąsewo Poduchowne · Władysława Reymonta 14 XX w. Dom kultury Pruszków · Partyzantów 2 XX w. Dom kultury Sierpc · Piastowska 39 XX w. Dom Kultury Chorzów · Siemianowicka 57 XX w. Dom Kultury Kolejarz Kraków · św. Filipa 6 XX w. Dom kuracyjny, ob. dom mieszkalny Gdynia · Orłowska 2 XIX w. Dom kurii diecezjalnej Płock · Plac Gabriela Narutowicza 10 XIX w. Dom kwaterunku wojskowego Gdynia · Morska 67 XX w. Dom latarnika Rozewie · Leona Wzorka 2 XIX w. Dom latarników Hel · Bałtycka 7 XIX w. Dom latarników Czołpino XIX w. Dom latarników Sasino · Latarników 2 XX w. Dom latarników Gąski · Latarników 7 XIX w. Dom Ławników tzw. Sień Gdańska Gdańsk · Długi Targ 43 XV w. Dom lekarzy Owińska · Kolejowa 1 XIX w. Dom lekarzy, ob. internat Szczecin · Ks. Piotra Skargi 8 XX w. Dom leśniczego Wrocław · Widawska 1 XX w. Dom letni Urlichów tzw. Pałacyk Warszawa · Górczewska 124 XX w. Dom Ludowego Towarzystwa Ukraińskiego Proświta, ob. biblioteka miejska Leżajsk · Jarosławska 1 XX w. Dom ludowy Gajków · Główna 50 XIX w. Dom ludowy Trójca XIX do XX w. Dom ludowy Komarówka Podlaska · Ks. Jana Rudnickiego 23 XX w. Dom Ludowy Markowa XIX w. Dom ludowy Łomża · Aleja Legionów 9 XIX do XX w. Dom Ludowy Sosnowiec · Klubowa 2 XX w. Dom ludowy Zawiercie · Józefa Piłsudskiego 33 XIX do XX w. Dom Ludowy im. Wincentego Witosa Wierzchosławice XX w. Dom ludowy, ob. bank spółdzielczy Lisków · Ks. Wacława Blizińskiego 42 XX w. Dom ludowy, ob. kino Podlasie Siedlce · Henryka Sienkiewicza 63 XX w. Dom ludowy, ob. szkoła Zwierzno XX w. Dom ludowy, ob. szkoła Objezierze XX w. Dom ludowy tzw. Ludowiec, ob. dom mieszkalny Żyrardów · Plac Jana Pawła II 3 XX w. Dom macierzysty diakonis Kinderhail, ob. Państwowy Dom Dziecka Zielony Dwór Szczecin · Walecznych 23 XX w. Dom majstra elektrowni Wrocław · Księcia Witolda 3 XX w. Dom Małych Dzieci im. ks. Baudouina Warszawa · Nowogrodzka 75 XIX do XX w. Dom mansjonarski Lublin · Archidiakońska 9 XV w. Dom Mansjonarzy Tarnów · Plac Katedralny 4 XVIII w. Dom Marynarza Szwedzkiego Gdynia · Jana z Kolna 25 XX w. Dom mieszczański Moryń · Stefana Żeromskiego 20 XIX w. Dom mieszkalno-biurowy, d. hotel Plessischer Hof Wałbrzych · Henryka Sienkiewicza 2 XX w. Dom mieszkalno-gospodarczy Nowogrodziec · Ołdrzychowska 26 XIX w. Dom mieszkalno-gospodarczy Rościszów XIX w.

Wpisy do rejestru według dekad

110

1920

568

1930

560

1940

2 864

1950

8 961

1960

5 177

1970

7 936

1980

9 986

1990

4 559

2000

3 751

2010

1 721

2020

2 najstarsze wpisy pochodzą z lat 1900-1909; wykres zaczyna się od lat 1920.

Liczby z wykresu

Wpisy do rejestru według dekad, w Polsce. Tabela obejmuje całą serię, także dekady sprzed pierwszego wpisu, których rysunek nie pokazuje: kompletność należy do tabeli, a nie do rysunku. Dekady bez wpisów zostają w tabeli z wartością zero, żeby luka w rejestrze była widoczna jako luka, a nie jako brak wiersza.
Dekada	Wpisy
1900	2
1910	0
1920	110
1930	568
1940	560
1950	2 864
1960	8 961
1970	5 177
1980	7 936
1990	9 986
2000	4 559
2010	3 751
2020	1 721

Źródło danych

Dane pochodzą z rejestru zabytków prowadzonego przez Narodowy Instytut Dziedzictwa, udostępnionego na portalu dane.gov.pl na licencji CC BY 4.0. Dane zostały przetworzone: ujednolicono nazewnictwo jednostek administracyjnych, znormalizowano chronologię do wieków, w nazwach obiektów zastąpiono pauzę i półpauzę dywizem, przy wyświetlaniu podniesiono pierwszą literę nazwy obiektu, oraz wyliczono agregaty. Stan danych: 2026-09-30.

Współrzędne miejscowości pochodzą z Państwowego Rejestru Nazw Geograficznych, a granice jednostek administracyjnych z Państwowego Rejestru Granic. Oba prowadzi Główny Urząd Geodezji i Kartografii i oba są na licencji CC BY 4.0. Punkt oznacza środek miejscowości, a nie położenie obiektu. Kontur na mapie jest uproszczony: z granicy zostaje co setny do co dziesiątego wierzchołka, tyle, ile widać przy tej wielkości rysunku.

Powierzchnia i liczba mieszkańców jednostek administracyjnych pochodzą z Banku Danych Lokalnych Głównego Urzędu Statystycznego, na licencji CC BY 4.0. Powierzchnia jest powierzchnią geodezyjną według danych GUGiK, ludność stanem na koniec roku. Gęstość zabytków wyliczamy sami z tych dwóch liczb.

Współrzędne pojedynczych obiektów, rok powstania oraz odnośniki do Wikipedii pochodzą z Wikidanych, których treść jest w domenie publicznej na zasadach CC0 1.0. Dopasowanie idzie po numerze wpisu do rejestru i jego dacie. Gdy jeden wpis obejmuje cały zespół, a wskazane obiekty stoją dalej niż 250 metrów od siebie, punktu nie pokazujemy wcale: lepszy brak niż postawiony w złym miejscu.