materiał · cała Polska

Zabytki w Polsce, materiał: ceglane

W rejestrze zabytków jest 46 195 obiektów o materiale budowy „ceglane”. Obiekty leżą w 8 778 miejscowościach. Najwięcej z nich jest w województwie dolnośląskim (5 186). Datowanie ustalono dla 44 865 obiektów, najstarsze pochodzą z X wieku. Najczęstsze funkcje to budynek mieszkalny (8 144), kamienica (5 881) i kościół (5 341). Wpisy do rejestru pochodzą z lat 1900 do 2026.

46 195
obiektów w rejestrze: 8 778
miejscowości z obiektami: X w.
najstarsze datowanie: datowanie ustalono dla 44 865 z 46 195 obiektów; 1900
pierwszy wpis do rejestru: najnowszy wpis: 2026

Co znaczy materiał ceglany

Materiał opisuje w rejestrze konstrukcję ścian, a nie wykończenie. Ceglane znaczy więc mur z cegły, także wtedy, gdy jest otynkowany i z zewnątrz nieodróżnialny od muru kamiennego. To najszersza wartość w tej fasecie i mieszczą się w niej obiekty od gotyku po dwudziestolecie międzywojenne: kamienice, kościoły, dwory, pałace, budynki gospodarcze i przemysłowe.

Sama cegła pozwala datować mur. Średniowieczna jest duża, nierówna, o zmiennej barwie, układana w wątku wendyjskim albo gotyckim, z przepalonymi główkami tworzącymi ciemny wzór na licu. Cegła maszynowa z drugiej połowy XIX wieku ma stały format i równą barwę, idzie w wątku krzyżykowym albo blokowym, a elewacja bywa wtedy celowo nietynkowana.

Gdzie to myli. Budynek o kamiennym cokole i ceglanych ścianach jest zapisany jako ceglany, bo pole przyjmuje jedną wartość. Konstrukcja szkieletowa z ceglanym wypełnieniem pól to nie mur ceglany, tylko mur pruski, i ma w rejestrze własną wartość. Pole materiału jest wypełnione tylko w części zbioru, więc brak obiektu w tej fasecie nie znaczy, że nie jest z cegły.

Zobacz też: kamienne, szachulcowe

Rozkład po województwach

Osiem województw z największą liczbą obiektów w tej kategorii. Pozostałe są w ostatnim wierszu zbiorczo: strona z linkiem do każdego z szesnastu przekroczyłaby limit linków wewnętrznych, a lista województw jest w stopce.
Województwo	Obiekty
Dolnośląskie	5 186
Mazowieckie	5 052
Wielkopolskie	4 858
Warmińsko-mazurskie	4 257
Śląskie	3 493
Lubuskie	3 116
Małopolskie	3 051
Podkarpackie	2 518
pozostałe 8 województw	14 664

Obiekty w tej kategorii

46 195 obiektów, strona 434 z 462.

Szkoła Brzeg · Kamienna 2 bez datowania Szkoła Grodków · Powstańców Śląskich 22 XIX w. Szkoła Nowa Wieś Mała XIX w. Szkoła Czeska Wieś XIX w. Szkoła Pogorzela XIX w. Szkoła Bogdanowice · Aleja Jana Pawła II 3 XIX w. Szkoła Kluczbork · Skłodowskiej-Curie 13 XIX w. Szkoła Opole · Ozimska 48a XX w. Szkoła Opole · Tadeusza Kościuszki 14 XIX w. Szkoła Kazimierz XIX w. Szkoła Prudnik · Kościuszki 55 XX w. Szkoła Haczów XX w. Szkoła Pełkinie XIX w. Szkoła Jarosław · Ignacego Kraszewskiego 1 XIX w. Szkoła Jedlicze · Dr F. i Z. Tokarskich 3 XX w. Szkoła Jedlicze · Dr F. i Z. Tokarskich 5 XX w. Szkoła Sieniawa · Wiśniowa 103 XX w. Szkoła Lesko · Kościuszki 7 XIX w. Szkoła Narol · Józefowska 1 XX w. Szkoła Kalwaria Pacławska XIX do XX w. Szkoła Krasiczyn XX w. Szkoła Przemyśl · Mikołaja Kopernika 14 XIX do XX w. Szkoła Przemyśl · Stanisława Konarskiego 7 XIX w. Szkoła Przemyśl · Henryka Sienkiewicza 8 XIX w. Szkoła Jaćmierz · św. Jana 5 XIX w. Szkoła Tarnobrzeg · Plac Matki Kolumby Białeckiej 1 XIX w. Szkoła Choroszcz · Henryka Sienkiewicza 29 XIX w. Szkoła Grajewo · Ełcka 11 XX w. Szkoła Grajewo · Szkolna 12a XX w. Szkoła Konarzyce · Szkolna 4 XX w. Szkoła Srebrny Borek XX w. Szkoła Gdańsk · Grzegorza Piramowicza 1/2 XIX w. Szkoła Gdańsk · Głęboka 11 XX w. Szkoła Gdańsk · Kartuska 128 XX w. Szkoła Gdańsk · Śluza 3 XX w. Szkoła Gdańsk · św. Barbary 1 XIX w. Szkoła Lębork · Dygasińskiego 14 XX w. Szkoła Malbork · 17 Marca 6 XIX w. Szkoła Sztutowo · Szkolna 13b XIX w. Szkoła Słupsk · Witolda Lutosławskiego 23 XIX w. Szkoła Ustka · Ks. Kardynała Stefana Wyszyńskiego 3 XX w. Szkoła Bytom · Plac Jana III Sobieskiego 1 XX w. Szkoła Cieszyn · Plac Wolności 7a XIX w. Szkoła Wisła · 1 Maja 51 XIX w. Szkoła Katowice · Bielska 16 XX w. Szkoła Katowice · Stanisława Staszica 2 XIX do XX w. Szkoła Łaziska Górne · Powstańców 6 XX w. Szkoła Mysłowice · Adama Mickiewicza 6 XX w. Szkoła Racibórz · Jana Kasprowicza 11 XX w. Szkoła Czerwionka-Leszczyny · Szkolna 3 XX w. Szkoła Rybnik · Tadeusza Kościuszki 41 XX w. Szkoła Sosnowiec · Stefana Starzyńskiego 50 XIX w. Szkoła Tarnowskie Góry · Marszałka Józefa Piłsudskiego 1 XIX w. Szkoła Tarnowskie Góry · Opolska 26 XX w. Szkoła Tarnowskie Góry · Stanisława Wyspiańskiego 1 XX w. Szkoła Zabrze · dr. Henryka Jordana 7 XIX do XX w. Szkoła Radkowice-Kolonia XX w. Szkoła Bartoszyce · Lipowa 1 XX w. Szkoła Elbląg · Królewiecka 128 XX w. Szkoła Elbląg · Robotnicza 197 XIX w. Szkoła Elbląg · Szańcowa 2 XIX w. Szkoła Kadyny XX w. Szkoła Ełk · Marsz. Józefa Piłsudskiego 2 XX w. Szkoła Iława · Tadeusza Kościuszki 2 XIX w. Szkoła Kisielice · Daszyńskiego 3 XX w. Szkoła Zalewo · Szkolna 2 XX w. Szkoła Kętrzyn · Adama Asnyka 8 XIX w. Szkoła Kętrzyn · Powstańców Warszawy 2 XX w. Szkoła Opin XX w. Szkoła Mrągowo · Bohaterów Warszawy 4 XIX w. Szkoła Sarnowo XX w. Szkoła Olsztyn · Jagiellońska 8 XX w. Szkoła Olsztyn · Niepodległości 18 XIX w. Szkoła Olsztyn · Seweryna Pieniężnego 3 XIX w. Szkoła Rasząg XIX w. Szkoła Orzechowo XX w. Szkoła Sambród XX w. Szkoła Szymonowo XX w. Szkoła Kaliszki XIX w. Szkoła Ublik XX w. Szkoła Ptaszkowo XIX w. Szkoła Cerekwica Nowa XX w. Szkoła Brudzew XIX w. Szkoła Nowe Skalmierzyce · Kaliska 52 XX w. Szkoła Poznań · Hipolita Cegielskiego 1 XX w. Szkoła Poznań · św. Marii Magdaleny 10 XX w. Szkoła Poznań · Garbary 82 XX w. Szkoła Poznań · Garncarska 7 XIX w. Szkoła Poznań · Józefa Strusia 12 XIX w. Szkoła Poznań · Łąkowa 11 XIX w. Szkoła Poznań · Plac Marii Skłodowskiej-Curie 1 XIX w. Szkoła Poznań · Różana 1/3 XX w. Szkoła Miłosław · Zamkowa 13 XIX w. Szkoła Września · Dzieci Wrzesińskich 13 XIX w. Szkoła Pełczyce · Ks. kan. Henryka Raźniewskiego 7 XIX w. Szkoła Goleniów · Jana Kilińskiego 11 XX w. Szkoła Płoty · Wojska Polskiego 15 XIX do XX w. Szkoła Trzcińsko-Zdrój · 2 Lutego 3 XIX w. Szkoła Kamień Pomorski · Plac Katedralny 5 XX w. Szkoła Stargard · Kazimierza Wielkiego 17 XIX w.

Wpisy do rejestru według dekad

110

1920

568

1930

560

1940

2 864

1950

8 961

1960

5 177

1970

7 936

1980

9 986

1990

4 559

2000

3 751

2010

1 721

2020

2 najstarsze wpisy pochodzą z lat 1900-1909; wykres zaczyna się od lat 1920.

Liczby z wykresu

Wpisy do rejestru według dekad, w Polsce. Tabela obejmuje całą serię, także dekady sprzed pierwszego wpisu, których rysunek nie pokazuje: kompletność należy do tabeli, a nie do rysunku. Dekady bez wpisów zostają w tabeli z wartością zero, żeby luka w rejestrze była widoczna jako luka, a nie jako brak wiersza.
Dekada	Wpisy
1900	2
1910	0
1920	110
1930	568
1940	560
1950	2 864
1960	8 961
1970	5 177
1980	7 936
1990	9 986
2000	4 559
2010	3 751
2020	1 721

Źródło danych

Dane pochodzą z rejestru zabytków prowadzonego przez Narodowy Instytut Dziedzictwa, udostępnionego na portalu dane.gov.pl na licencji CC BY 4.0. Dane zostały przetworzone: ujednolicono nazewnictwo jednostek administracyjnych, znormalizowano chronologię do wieków, w nazwach obiektów zastąpiono pauzę i półpauzę dywizem, przy wyświetlaniu podniesiono pierwszą literę nazwy obiektu, oraz wyliczono agregaty. Stan danych: 2026-09-30.

Współrzędne miejscowości pochodzą z Państwowego Rejestru Nazw Geograficznych, a granice jednostek administracyjnych z Państwowego Rejestru Granic. Oba prowadzi Główny Urząd Geodezji i Kartografii i oba są na licencji CC BY 4.0. Punkt oznacza środek miejscowości, a nie położenie obiektu. Kontur na mapie jest uproszczony: z granicy zostaje co setny do co dziesiątego wierzchołka, tyle, ile widać przy tej wielkości rysunku.

Powierzchnia i liczba mieszkańców jednostek administracyjnych pochodzą z Banku Danych Lokalnych Głównego Urzędu Statystycznego, na licencji CC BY 4.0. Powierzchnia jest powierzchnią geodezyjną według danych GUGiK, ludność stanem na koniec roku. Gęstość zabytków wyliczamy sami z tych dwóch liczb.

Współrzędne pojedynczych obiektów, rok powstania oraz odnośniki do Wikipedii pochodzą z Wikidanych, których treść jest w domenie publicznej na zasadach CC0 1.0. Dopasowanie idzie po numerze wpisu do rejestru i jego dacie. Gdy jeden wpis obejmuje cały zespół, a wskazane obiekty stoją dalej niż 250 metrów od siebie, punktu nie pokazujemy wcale: lepszy brak niż postawiony w złym miejscu.