materiał · cała Polska

Zabytki w Polsce, materiał: ceglane

W rejestrze zabytków jest 46 195 obiektów o materiale budowy „ceglane”. Obiekty leżą w 8 778 miejscowościach. Najwięcej z nich jest w województwie dolnośląskim (5 186). Datowanie ustalono dla 44 865 obiektów, najstarsze pochodzą z X wieku. Najczęstsze funkcje to budynek mieszkalny (8 144), kamienica (5 881) i kościół (5 341). Wpisy do rejestru pochodzą z lat 1900 do 2026.

46 195
obiektów w rejestrze: 8 778
miejscowości z obiektami: X w.
najstarsze datowanie: datowanie ustalono dla 44 865 z 46 195 obiektów; 1900
pierwszy wpis do rejestru: najnowszy wpis: 2026

Co znaczy materiał ceglany

Materiał opisuje w rejestrze konstrukcję ścian, a nie wykończenie. Ceglane znaczy więc mur z cegły, także wtedy, gdy jest otynkowany i z zewnątrz nieodróżnialny od muru kamiennego. To najszersza wartość w tej fasecie i mieszczą się w niej obiekty od gotyku po dwudziestolecie międzywojenne: kamienice, kościoły, dwory, pałace, budynki gospodarcze i przemysłowe.

Sama cegła pozwala datować mur. Średniowieczna jest duża, nierówna, o zmiennej barwie, układana w wątku wendyjskim albo gotyckim, z przepalonymi główkami tworzącymi ciemny wzór na licu. Cegła maszynowa z drugiej połowy XIX wieku ma stały format i równą barwę, idzie w wątku krzyżykowym albo blokowym, a elewacja bywa wtedy celowo nietynkowana.

Gdzie to myli. Budynek o kamiennym cokole i ceglanych ścianach jest zapisany jako ceglany, bo pole przyjmuje jedną wartość. Konstrukcja szkieletowa z ceglanym wypełnieniem pól to nie mur ceglany, tylko mur pruski, i ma w rejestrze własną wartość. Pole materiału jest wypełnione tylko w części zbioru, więc brak obiektu w tej fasecie nie znaczy, że nie jest z cegły.

Zobacz też: kamienne, szachulcowe

Rozkład po województwach

Osiem województw z największą liczbą obiektów w tej kategorii. Pozostałe są w ostatnim wierszu zbiorczo: strona z linkiem do każdego z szesnastu przekroczyłaby limit linków wewnętrznych, a lista województw jest w stopce.
Województwo	Obiekty
Dolnośląskie	5 186
Mazowieckie	5 052
Wielkopolskie	4 858
Warmińsko-mazurskie	4 257
Śląskie	3 493
Lubuskie	3 116
Małopolskie	3 051
Podkarpackie	2 518
pozostałe 8 województw	14 664

Obiekty w tej kategorii

46 195 obiektów, strona 438 z 462.

Szpital z kaplicą Mienia · Księżnej Anny Mazowieckiej 138 XIX w. Szpital z kaplicą Poniec · Kościuszki 7 XIX w. Szpital z oficynami Włocławek · Stodólna 70 XIX w. Szpital żydowski Biała Podlaska · Janowska 27 XX w. Szpital żydowski Suwałki · Tadeusza Kościuszki 101a XIX w. Szpital żydowski, ob. przetwórnia owocowo-warzywna Płock · Misjonarska 7 XIX w. Sztolnia nr 2 w kopalni srebra Srebrna Góra XVI w. Sztuczna ruina Glisno XIX w. Szwalnia Legnica · Słubicka 2 XX w. Szwalnia Żyrardów · Karola Dittricha 14 XIX do XX w. Szyb i budynek nadszybia Maszynowy Tarnowskie Góry · Stanisława Staszica XIX w. Szyb i budynek nadszybia Staszic Tarnowskie Góry · Stanisława Staszica XIX w. Szyb Julia Wałbrzych · Piotra Wysockiego 29 XIX w. Szyb Sobótka Wałbrzych · Piotra Wysockiego 29 XIX w. Taras Tarnów · Plac Jana Sobieskiego 3 XX w. Taras widokowy Stary Wielisław XIX w. Taras ze schodami Warszawa · Nowoursynowska 166 XIX w. Tartak Byczeń XX w. Tartak Potryty XIX do XX w. Tartak wodny Wałowice XVIII w. Teatr Głogów · Rynek 8 XVIII w. Teatr Lublin · Prezydenta Gabriela Narutowicza 17 XIX w. Teatr Horyniec-Zdrój · Jana III Sobieskiego 4 XIX w. Teatr Cieszyn · Plac Teatralny 1 XX w. Teatralnia Kozłówka XX w. Teatr Dramatyczny Legnica · Rynek 39 XIX w. Teatr im. Cypriana Kamila Norwida Jelenia Góra · Wojska Polskiego 38 XX w. Teatr im. Fryderyka Chopina Duszniki-Zdrój · Zielona 7 XIX w. Teatr im. Juliusza Osterwy Gorzów Wielkopolski · Teatralna 9 XIX w. Teatr im. Stefana Jaracza Olsztyn · 1 Maja 4 XX w. Teatr miejski Bolesławiec · Teatralna 1 XIX w. Teatr miejski Jawor · Rynek 5 XVIII w. Teatr miejski Sieradz · Dominikańska 19 XIX w. Teatr Miejski im. Juliusza Słowackiego Kraków · Plac Świętego Ducha 1 XIX w. Teatr Miejski im. Wojciecha Bogusławskiego Kalisz · Plac Wojciecha Bogusławskiego 1 XX w. Teatr Miejski, ob. im. Wiliama Horzycy Toruń · Wały gen. Władysława Sikorskiego 6 XX w. Teatr na Wodzie - amfiteatr Warszawa · Agrykola 1 XVII w. Teatr, ob. budynek gospodarczy Pyszczyn XVIII w. Teatr, ob. gmach Arkadia Poznań · Plac Wolności 11 XIX w. Teatr, ob. kino Tatry Jelenia Góra · Krótka 3 XIX w. Teatr, ob. szkoła muzyczna Siedlce · Biskupa Ignacego Świrskiego 6 XIX w. Teatr Polski Warszawa · Kazimierza Karasia 2 XX w. Teatr Polski Bielsko-Biała · 1 Maja 1 XIX w. Teatr Polski Poznań · 27 Grudnia 8/10 XIX w. Teatr Polski Scena Kameralna Wrocław · Świdnicka 28 XX w. Teatr Śląski Katowice · Rynek 2 XX w. Teatr Stary im. Modrzejewskiej Kraków · Plac Szczepański 1 XVIII w. Teatr Wielki Łódź · Stefana Jaracza 49 XX w. Teatr Wielki Warszawa · Plac Teatralny 1 XIX w. Teatr Wielki Poznań · Aleksandra Fredry 9 XX w. Teatr zdrojowy Jelenia Góra · Park Zdrojowy 1 XIX w. Teatr zdrojowy Polanica-Zdrój · Parkowa 2 XX w. Teatr z zapleczem Katowice · Mikołowska 26 XX w. Tkalnia Mysłakowice · Ignacego Daszyńskiego 16E XIX w. Tkalnia Łódź · Plac Zwycięstwa 2 XIX w. Tkalnia Łódź · Targowa 28/30 XIX w. Tkalnia Łódź · Piotrkowska 242/250 XIX w. Tkalnia Pabianice · Zamkowa 4 XIX w. Tkalnia Tomaszów Mazowiecki · Warszawska 2/4 XX w. Tkalnia Węgrów · Kowalska 3 XVIII w. Tkalnia Białystok · Włókiennicza 9B XIX do XX w. Tkalnia Białystok · Częstochowska 14/2 XIX do XX w. Tkalnia Białystok · Włókiennicza 7A XIX do XX w. Tkalnia i przędzalnia żakardowa Łódź · Ks. Biskupa Wincentego Tymienieckiego 26 XIX w. Tkalnia IX Bielawa · Strażacka 10 XIX w. Tkalnia mechaniczna Łódź · Wólczańska 44/48 XIX w. Tkalnia parowa Łódź · Plac Zwycięstwa 2 XIX w. Tkalnia parterowa Łódź · Ogrodowa 17 XIX w. Tkalnia, przędzalnia, magazyn i biura Zielona Góra · Wrocławska 17 XX w. Tkalnia szedowa Lubniewice bez datowania Tkalnia wysoka Łódź · Ogrodowa 19 XIX w. Tkalnia XI Bielawa · Władysława Grabskiego 10a XIX w. Tkalnia żakardowa, ob. magazyn Żyrardów · Lniarska 4 XIX w. Tkalnia z wieżą kurzową Łódź · Smugowa 19 XIX w. Tłocznia gazu Warszawa · Marcina Kasprzaka 25 XIX w. Toromistrzówka Śmigiel · Dworcowa 5 XX w. Towarzystwo Kredytowe Miejskie Łódź · Pomorska 21 XIX w. Towarzystwo Wzajemnego Kredytu Przemysłowców Łódzkich Łódź · Prezydenta Franklina Delano Roosevelta 15 XX w. Tradytor Kraków · Winnicka XIX w. Trafostacja Wrocław · Zygmunta Wróblewskiego 38 XX w. Trafostacja Nowa Sól XIX do XX w. Trafostacja Ruszkowo XX w. Trafostacja Miłakowo · Młyńska 5 bez datowania Trafostacja Piła XX w. Trafostacja Owińska · Poprzeczna 6 XIX w. Trafostacja Trzebiatów · Jaromin 5 XX w. Trafostacja Chojna · Barwicka XX w. Trafostacja Szczecin · Ks. Piotra Skargi 20 XIX w. Transformator Grodziec XX w. Transformator Pruszków · Żbikowska 51 XIX w. Transformator Warszawa · Traktorzystów XX w. Transformator Rymanów-Zdrój XX w. Transformator Starogard Gdański · Adama Mickiewicza 13 XIX do XX w. Transformator I Wrocław · Świątnicka 1 XX w. Transformatorownia Gdańsk · Jana Kilińskiego 7B XX w. Transformatorownia Gliwice XIX w. Transformatorownia Świerklaniec · Parkowa 16A bez datowania Trejaż Bydgoszcz · Gdańska 48 XX w. Trojak Żelechów · Marszałka Józefa Piłsudskiego 55 XIX w. Trojak, ob. budynek mieszkalny Gola XX w.

Wpisy do rejestru według dekad

110

1920

568

1930

560

1940

2 864

1950

8 961

1960

5 177

1970

7 936

1980

9 986

1990

4 559

2000

3 751

2010

1 721

2020

2 najstarsze wpisy pochodzą z lat 1900-1909; wykres zaczyna się od lat 1920.

Liczby z wykresu

Wpisy do rejestru według dekad, w Polsce. Tabela obejmuje całą serię, także dekady sprzed pierwszego wpisu, których rysunek nie pokazuje: kompletność należy do tabeli, a nie do rysunku. Dekady bez wpisów zostają w tabeli z wartością zero, żeby luka w rejestrze była widoczna jako luka, a nie jako brak wiersza.
Dekada	Wpisy
1900	2
1910	0
1920	110
1930	568
1940	560
1950	2 864
1960	8 961
1970	5 177
1980	7 936
1990	9 986
2000	4 559
2010	3 751
2020	1 721

Źródło danych

Dane pochodzą z rejestru zabytków prowadzonego przez Narodowy Instytut Dziedzictwa, udostępnionego na portalu dane.gov.pl na licencji CC BY 4.0. Dane zostały przetworzone: ujednolicono nazewnictwo jednostek administracyjnych, znormalizowano chronologię do wieków, w nazwach obiektów zastąpiono pauzę i półpauzę dywizem, przy wyświetlaniu podniesiono pierwszą literę nazwy obiektu, oraz wyliczono agregaty. Stan danych: 2026-09-30.

Współrzędne miejscowości pochodzą z Państwowego Rejestru Nazw Geograficznych, a granice jednostek administracyjnych z Państwowego Rejestru Granic. Oba prowadzi Główny Urząd Geodezji i Kartografii i oba są na licencji CC BY 4.0. Punkt oznacza środek miejscowości, a nie położenie obiektu. Kontur na mapie jest uproszczony: z granicy zostaje co setny do co dziesiątego wierzchołka, tyle, ile widać przy tej wielkości rysunku.

Powierzchnia i liczba mieszkańców jednostek administracyjnych pochodzą z Banku Danych Lokalnych Głównego Urzędu Statystycznego, na licencji CC BY 4.0. Powierzchnia jest powierzchnią geodezyjną według danych GUGiK, ludność stanem na koniec roku. Gęstość zabytków wyliczamy sami z tych dwóch liczb.

Współrzędne pojedynczych obiektów, rok powstania oraz odnośniki do Wikipedii pochodzą z Wikidanych, których treść jest w domenie publicznej na zasadach CC0 1.0. Dopasowanie idzie po numerze wpisu do rejestru i jego dacie. Gdy jeden wpis obejmuje cały zespół, a wskazane obiekty stoją dalej niż 250 metrów od siebie, punktu nie pokazujemy wcale: lepszy brak niż postawiony w złym miejscu.