materiał · cała Polska

Zabytki w Polsce, materiał: ceglane

W rejestrze zabytków jest 46 195 obiektów o materiale budowy „ceglane”. Obiekty leżą w 8 778 miejscowościach. Najwięcej z nich jest w województwie dolnośląskim (5 186). Datowanie ustalono dla 44 865 obiektów, najstarsze pochodzą z X wieku. Najczęstsze funkcje to budynek mieszkalny (8 144), kamienica (5 881) i kościół (5 341). Wpisy do rejestru pochodzą z lat 1900 do 2026.

46 195
obiektów w rejestrze: 8 778
miejscowości z obiektami: X w.
najstarsze datowanie: datowanie ustalono dla 44 865 z 46 195 obiektów; 1900
pierwszy wpis do rejestru: najnowszy wpis: 2026

Co znaczy materiał ceglany

Materiał opisuje w rejestrze konstrukcję ścian, a nie wykończenie. Ceglane znaczy więc mur z cegły, także wtedy, gdy jest otynkowany i z zewnątrz nieodróżnialny od muru kamiennego. To najszersza wartość w tej fasecie i mieszczą się w niej obiekty od gotyku po dwudziestolecie międzywojenne: kamienice, kościoły, dwory, pałace, budynki gospodarcze i przemysłowe.

Sama cegła pozwala datować mur. Średniowieczna jest duża, nierówna, o zmiennej barwie, układana w wątku wendyjskim albo gotyckim, z przepalonymi główkami tworzącymi ciemny wzór na licu. Cegła maszynowa z drugiej połowy XIX wieku ma stały format i równą barwę, idzie w wątku krzyżykowym albo blokowym, a elewacja bywa wtedy celowo nietynkowana.

Gdzie to myli. Budynek o kamiennym cokole i ceglanych ścianach jest zapisany jako ceglany, bo pole przyjmuje jedną wartość. Konstrukcja szkieletowa z ceglanym wypełnieniem pól to nie mur ceglany, tylko mur pruski, i ma w rejestrze własną wartość. Pole materiału jest wypełnione tylko w części zbioru, więc brak obiektu w tej fasecie nie znaczy, że nie jest z cegły.

Zobacz też: kamienne, szachulcowe

Rozkład po województwach

Osiem województw z największą liczbą obiektów w tej kategorii. Pozostałe są w ostatnim wierszu zbiorczo: strona z linkiem do każdego z szesnastu przekroczyłaby limit linków wewnętrznych, a lista województw jest w stopce.
Województwo	Obiekty
Dolnośląskie	5 186
Mazowieckie	5 052
Wielkopolskie	4 858
Warmińsko-mazurskie	4 257
Śląskie	3 493
Lubuskie	3 116
Małopolskie	3 051
Podkarpackie	2 518
pozostałe 8 województw	14 664

Obiekty w tej kategorii

46 195 obiektów, strona 453 z 462.

Willa dyrektora Zawiercie · Franciszka Szymańskiego 2 XIX do XX w. Willa dyrektora Braniewo · Moniuszki 9a XIX w. Willa dyrektora Gniezno XIX w. Willa dyrektora Ludwikowo · Parkowa 2 XX w. Willa dyrektora Wągrowiec · Klasztorna 17 XIX w. Willa dyrektora Wolsztyn · Marcinkowskiego 10 XX w. Willa dyrektora Trzebiatów · Jaromin 5 XX w. Willa dyrektora gimnazjum Kielce · Jana Pawła II 8 XIX do XX w. Willa dyrektora huty Bernarda Ludwika Hantkego Częstochowa · Mjra Waleriana Łukasińskiego 42/48 XX w. Willa dyrektora kopalni Katowice · Bielska 1 XX w. Willa dyrektora kopalni Katowice · Pszczyńska 10 XX w. Willa dyrektora, ob. budynek administracyjny Legnica · Chojnowska 81 XIX do XX w. Willa dyrektora, ob. budynek administracyjny Mysłowice · Bernarda Świerczyny 1 XX w. Willa dyrektora, ob. dom Rawicz · Wały Jarosława Dąbrowskiego 29a XX w. Willa Dziewanna Brwinów · Piastowa 6 XX w. Willa Dziunia Konstancin-Jeziorna · Środkowa 30 XX w. Willa Eloe Konstancin-Jeziorna · Jagiellońska 23 XX w. Willa Emanów Milanówek · Mickiewicza 4 XX w. Willa Ernsta Falkenthala Szczecin · Plac Ojca Jakuba Wujka 6 XX w. Willa Este Konstancin-Jeziorna · Stefana Batorego 19 XX w. Willa Eugenia Puszczykowo · Jana III Sobieskiego 12 XX w. Willa fabrykancka Warszawa · Grzybowska 58 XIX w. Willa fabrykancka Bielsko-Biała · Północna 11 XIX w. Willa fabrykancka, ob. ośrodek szkolno-wychowawczy Międzyrzecz · Konstytucji 3 Maja 60 XX w. Willa fabrykanta Zielona Góra · Kożuchowska XIX w. Willa fabrykanta Kalisz · Fryderyka Chopina 9a XIX w. Willa fabrykanta Arona Świdnica · Waleriana Łukasińskiego 26 XX w. Willa fabrykanta, ob. budnek administracyjny Wymiarki · Księcia Witolda 11 XIX w. Willa fabrykanta Rosenthala Świdnica · Równa 16 XIX w. Willa fabrykanta Steina Białystok · Artyleryjska 9 XX w. Willa Flora Poznań · Grunwaldzka 3 XIX w. Willa Florianka Ruda Śląska · Piotra Niedurnego 73 XX w. Willa Frankensteina Działdowo · Władysława Jagiełły 15 XIX w. Willa Frankla Przemyśl · Aleksandra Dworskiego 39 XX w. Willa Frankla, ob. dom kultury Prudnik · Kościuszki 1a XIX w. Willa Fraszka Konstancin-Jeziorna · Piotra Skargi 18 XX w. Willa Fritza Lorenza Nowa Sól · Wrocławska 22 XIX w. Willa Gabriela Narutowicza Warszawa · Parkowa 23 XX w. Willa Gawrońskich Warszawa · Aleje Jerozolimskie 23 XX w. Willa Georga Beuchelta Zielona Góra · Towarowa 20A XIX w. Willa Gerdesa Katowice · Wojewódzka 42 XIX w. Willa Gerharda Hauptmanna Jelenia Góra · Michałowicka 32 XIX w. Willa Gessnerów Warszawa · Palisadowa 7 XX w. Willa głównego lekarza, ob. dom mieszkalny Rybnik · Gliwicka 33 XIX w. Willa Gruschwitza Nowa Sól · Muzealna 46 XIX w. Willa Gryf Konstancin-Jeziorna · Jana Sobieskiego 13 XX w. Willa Gryf Gdynia · Przemysława 6 XX w. Willa Gustawa i Roberta Geyerow, d. karczma "Dom Zabaw" Łódź · Piotrkowska 280 XIX w. Willa Habika Łódź · Pabianicka 238 XX w. Willa Halka Żywiec · Aleja Piłsudskiego 22 XX w. Willa Hartwigów Warszawa · Kryniczna 3 XX w. Willa Haupta Żyrardów · Armii Krajowej 5 XIX w. Willa Hel Podkowa Leśna · Jana Pawła II 29 XX w. Willa Helena Konstancin-Jeziorna · Stefana Żeromskiego 11 XIX w. Willa Heleny Modrzejewskiej Kraków · Mazowiecka 14c XIX w. Willa Henryka Grohmana Łódź · Ks. Biskupa Wincentego Tymienieckiego 24 XIX w. Willa Herbstów Sopot · Tadeusza Kościuszki 29 XIX w. Willa Hermana Juliusza Milsza Łódź · Łąkowa 21 XIX w. Willa Hoffmanna Częstochowa · Dominika Zbierskiego 14/18 XIX do XX w. Willa Holzerówka, ob. teatr Rzeszów · Sokoła 7 XIX w. Willa Hygea Milanówek · Graniczna 35 XX w. Willa I Dęblin · Pułkownika pilota Romana Florera 1 XX w. Willa I Bielsko-Biała · Partyzantów 20 XIX w. Willa II Lubiąż · Adama Mickiewicza 3 XX w. Willa II Dęblin · Pułkownika pilota Romana Florera 5 XX w. Willa II Bielsko-Biała · Partyzantów 24 XIX w. Willa III Dęblin · Pułkownika pilota Romana Florera 7 XX w. Willa Iny i Feliksa Siedlanowskich Warszawa · Ludwika Narbutta 10 XX w. Willa inż. T. Michejdy Katowice · Księcia Józefa Poniatowskiego 19 XX w. Willa I, ob. apteka i mieszkanie lekarza Lubiąż · Adama Mickiewicza 1 XX w. Willa Irena Milanówek · Mickiewicza 12 XX w. Willa Irena Konstancin-Jeziorna · Józefa Ignacego Kraszewskiego 11 XX w. Willa Irena Solec-Zdrój · 1 Maja 1G XX w. Willa IV Dęblin · Pułkownika pilota Romana Florera 9 XX w. Willa Iwanowskich Radom · Młodzianowska 120 XX w. Willa Izihalis Konstancin-Jeziorna · Henryka Sienkiewicza 15 XX w. Willa Jadwiga Dąbrowa Tarnowska · 1 Maja 3 XX w. Willa Jadwiga Ojców XIX w. Willa Jadwiga Przemyśl · Wybrzeże Ojca Świętego Jana Pawła II 10 XX w. Willa Jagiellonka Konstancin-Jeziorna · Piotra Skargi 10 XX w. Willa Janina Nałęczów · Bolesława Prusa 13 XIX w. Willa Jarischa Łódź · Piotrkowska 153 XIX w. Willa Jaugschów Toruń · Młyńska 2 XIX w. Willa Jeżówka Jugów · Słowiańska 29 XIX w. Willa Jolancin Milanówek · Charci Skok 6 XX w. Willa Józefa Richtera Łódź · Ks. Harcmistrza Ignacego Skorupki 10/12 XIX w. Willa Józefinka Milanówek · Piasta 13 XX w. Willa Julia Konstancin-Jeziorna · Stefana Batorego 20 XX w. Willa Julia Sanok · Juliusza Słowackiego 49 XX w. Willa Juliana Glassa Konstancin-Jeziorna · Piasta 12 XX w. Willa Jutrzenka Konstancin-Jeziorna · Długa 59 XX w. Willa Jutrzenka Konstancin-Jeziorna · Józefa Ignacego Kraszewskiego 10 XX w. Willa Kaprys Grodzisk Mazowiecki · Okólna 1 XIX w. Willa Kaprys Konstancin-Jeziorna · Stefana Batorego 15 XX w. Willa Karla Jansona, ob. budynek użyteczności publicznej Nowa Sól · Bankowa 3 XX w. Willa Karolin-Marianów Wiązowna · Parkowa 1 XIX w. Willa komendanta Bydgoszcz · Gdańska XX w. Willa komendanta Toruń · Podgórska 2 XIX w. Willa komendanta, ob. hotel Trzebiatów · Zagórska 21 XIX do XX w. Willa komendanta szkoły lotniczej Dęblin · Pułkownika pilota Romana Florera 3 XX w.

Wpisy do rejestru według dekad

110

1920

568

1930

560

1940

2 864

1950

8 961

1960

5 177

1970

7 936

1980

9 986

1990

4 559

2000

3 751

2010

1 721

2020

2 najstarsze wpisy pochodzą z lat 1900-1909; wykres zaczyna się od lat 1920.

Liczby z wykresu

Wpisy do rejestru według dekad, w Polsce. Tabela obejmuje całą serię, także dekady sprzed pierwszego wpisu, których rysunek nie pokazuje: kompletność należy do tabeli, a nie do rysunku. Dekady bez wpisów zostają w tabeli z wartością zero, żeby luka w rejestrze była widoczna jako luka, a nie jako brak wiersza.
Dekada	Wpisy
1900	2
1910	0
1920	110
1930	568
1940	560
1950	2 864
1960	8 961
1970	5 177
1980	7 936
1990	9 986
2000	4 559
2010	3 751
2020	1 721

Źródło danych

Dane pochodzą z rejestru zabytków prowadzonego przez Narodowy Instytut Dziedzictwa, udostępnionego na portalu dane.gov.pl na licencji CC BY 4.0. Dane zostały przetworzone: ujednolicono nazewnictwo jednostek administracyjnych, znormalizowano chronologię do wieków, w nazwach obiektów zastąpiono pauzę i półpauzę dywizem, przy wyświetlaniu podniesiono pierwszą literę nazwy obiektu, oraz wyliczono agregaty. Stan danych: 2026-09-30.

Współrzędne miejscowości pochodzą z Państwowego Rejestru Nazw Geograficznych, a granice jednostek administracyjnych z Państwowego Rejestru Granic. Oba prowadzi Główny Urząd Geodezji i Kartografii i oba są na licencji CC BY 4.0. Punkt oznacza środek miejscowości, a nie położenie obiektu. Kontur na mapie jest uproszczony: z granicy zostaje co setny do co dziesiątego wierzchołka, tyle, ile widać przy tej wielkości rysunku.

Powierzchnia i liczba mieszkańców jednostek administracyjnych pochodzą z Banku Danych Lokalnych Głównego Urzędu Statystycznego, na licencji CC BY 4.0. Powierzchnia jest powierzchnią geodezyjną według danych GUGiK, ludność stanem na koniec roku. Gęstość zabytków wyliczamy sami z tych dwóch liczb.

Współrzędne pojedynczych obiektów, rok powstania oraz odnośniki do Wikipedii pochodzą z Wikidanych, których treść jest w domenie publicznej na zasadach CC0 1.0. Dopasowanie idzie po numerze wpisu do rejestru i jego dacie. Gdy jeden wpis obejmuje cały zespół, a wskazane obiekty stoją dalej niż 250 metrów od siebie, punktu nie pokazujemy wcale: lepszy brak niż postawiony w złym miejscu.