powiat · warmińsko-mazurskie
Zabytki w powiecie iławskim
W powiecie iławskim do rejestru zabytków wpisano 302 obiekty w 60 miejscowościach. Rejestr zabytków nieruchomych obejmuje 279 z nich, stanowiska archeologiczne 23. Najczęstsze funkcje to budynek mieszkalny (35), kościół (29) i park (20). Datowanie ustalono dla 236 obiektów, najstarsze pochodzą z XIII wieku. Styl architektoniczny jest znany dla 221 obiektów, najczęściej nieznany (143). Pierwszy wpis do rejestru pochodzi z 1900 roku, najnowszy z 2022. Pod względem liczby zabytków to 10. z 21 powiatów w województwie warmińsko-mazurskim.
- 302
- obiekty w rejestrze
-
- rejestr nieruchomy
- 279
- stanowiska archeologiczne
- 23
- 60
- miejscowości z obiektami
- XIII w.
- najstarsze datowanie
- datowanie ustalono dla 236 z 302 obiektów
- 1900
- pierwszy wpis do rejestru
- najnowszy wpis: 2022
1 385,2 km² · 88 994 mieszkańców · 33,9 obiektu na 10 tys. mieszkańców, w kraju 23,9 · pod względem gęstości 12. z 21 w województwie · dane GUS na koniec 2025
Gminy
| Gmina | Najczęstsza funkcja | Miejscowości | Obiekty |
|---|---|---|---|
| Lubawa | chałupa | 12 | 48 |
| Iława | aleja | 13 | 43 |
| Iława (gm. miejska) | kamienica | 1 | 43 |
| Susz - obszar wiejski | brama | 8 | 43 |
| Zalewo - obszar wiejski | park | 16 | 41 |
| Lubawa (gm. miejska) | budynek mieszkalny | 1 | 32 |
| Susz - miasto | budynek mieszkalny | 1 | 19 |
| Zalewo - miasto | miasto | 1 | 13 |
| Kisielice - obszar wiejski | grodzisko | 6 | 12 |
| Kisielice - miasto | budynek mieszkalny | 1 | 8 |
Funkcje obiektów
Liczby z wykresu
| Wartość | Obiekty |
|---|---|
| budynek mieszkalny | 35 |
| kościół | 29 |
| park | 20 |
| chałupa | 17 |
| grodzisko | 14 |
| Otoczenie zabytku | 13 |
| cmentarz rzymskokatolicki | 13 |
| aleja | 8 |
| pozostałe 65 funkcji | 153 |
Style architektoniczne
Liczby z wykresu
| Wartość | Obiekty |
|---|---|
| nieznany | 143 |
| barokowy | 22 |
| gotycki | 20 |
| krajobrazowy | 10 |
| neogotycki | 7 |
| eklektyczny | 5 |
| klasycystyczny | 5 |
| modernistyczny | 3 |
| pozostałe 5 stylów | 6 |
Styl jest znany dla 221 z 302 obiektów (73%). Wykres pokazuje tylko tę część.
Wpisy do rejestru według dekad
1 najstarszy wpis pochodzi z lat 1900-1909; wykres zaczyna się od lat 1940.
Liczby z wykresu
| Dekada | Wpisy |
|---|---|
| 1900 | 1 |
| 1910 | 0 |
| 1920 | 0 |
| 1930 | 0 |
| 1940 | 16 |
| 1950 | 36 |
| 1960 | 71 |
| 1970 | 5 |
| 1980 | 42 |
| 1990 | 65 |
| 2000 | 45 |
| 2010 | 20 |
| 2020 | 1 |
Na tle innych i w czasie
Pod względem liczby zabytków jest 10. z 21 powiatów w województwie, a w całym województwie 10. z 21.
| Jednostka | Obiektów |
|---|---|
| Giżycki | 315 |
| Mrągowski | 314 |
| Bartoszycki | 305 |
| Iławski | 302 |
| Szczycieński | 290 |
| Braniewski | 240 |
| Elbląg | 223 |
Pierwszy obiekt z tego obszaru trafił do rejestru w 1900 roku (dom), ostatni w 2022 (dom).
| Dekada | Obiektów |
|---|---|
| 1900 | 1 |
| 1910 | 0 |
| 1920 | 0 |
| 1930 | 0 |
| 1940 | 16 |
| 1950 | 36 |
| 1960 | 71 |
| 1970 | 5 |
| 1980 | 42 |
| 1990 | 65 |
| 2000 | 45 |
| 2010 | 20 |
| 2020 | 1 |